سَرَق و سَرَقَة « 1 » : حرير سفيد . سرمد : السَّرْمَد : پيوسته و دائم . خداى تعالى گويد : ( قُلْ أَ رَأَيْتُمْ إِنْ جَعَلَ اللَّهُ عَلَيْكُمُ اللَّيْلَ سَرْمَداً « 2 » - 71 / قصص ) و ( عَلَيْكُمُ النَّهارَ سَرْمَداً - 72 / قصص ) . سرى :

--> ( 1 ) واژه - سرق و سرقة - را عموم واژه شناسان و لغت نويسان از ابو عبيدة نقل كرده‌اند كه گفته است ( هو بالفارسيه سره - اى جيد ) يعنى سرق همان حرير فارسى است و اصلش - سره - است يعنى خوب و نيكو مثل نوزاد گوسفند كه در عربى ، برق و فارسى آن - بره - است و استبرق كه فارسىاش ستبره يعنى ديباى ضخيم و يلمق يعنى قبا فارسى يلمه است ) ابو عبيده خود در كتاب مجاز القرآن مىنويسد ( قرآن به زبان عربى فضيح و روشن نازل شده است و كسى كه مىپندارد در آن غير عربى هم هست سخن عظيم و بزرگى گفته ، تحقيقا چنين است كه گاهى لفظى موافق لفظى ديگر و نزديك به آن است ، معانيشان هم يكى است يكى در عربى و ديگرى در فارسى يا زبان ديگر ، از اين قبيل كلمات مثل استبرق در عربى يعنى پارچه ديباى ضخيم و در فارسى - ستبره - است و گَوز به معنى گردو ، در فارسى كه در عربى - جوز - است و نظير اين واژه‌ها سجيل هم به معنى شديد است نه از سنگ و گل ) طريحى - ستبرق - را ديباى ضخيم و سندس را ديباى نازك مىداند . ( تفسير غريب القرآن / طريحى 408 - مجاز القرآن 1 / 18 تهذيب اللّغه 8 / 401 - المحكم 6 / 141 - معجم البلدان 3 / 215 ) . ( 2 ) تمام آيه چنين است : بگو آيا نمىبينيد كه اگر خداوند شب را تا قيامت بر شما دائمى كند چه كسى غير از خداى يكتا براى شما روشنائى روز را مىآورد . آيا نمىشنويد ؟ و همچنين اگر روز را پيوسته و دائمى كند چه كسى غير از خداى يكتا شبى را كه در آن آرامش مىيابيد برايتان مىآورد . آيا نمىبينيد . عبارت ( أَ فَلا تَسْمَعُونَ - 71 / قصص ) در بارهء روز شدن شب و ( أَ فَلا تُبْصِرُونَ - 72 / قصص ) براى شب شدن روز است كه در پايان دو آيه نقل شده است نكات بسيار شكوهمند علمى و محسوس است كه خداوند به تناسب موضوع در اين دو مورد بيان مىكند . چون پس از گذشتن ساعات شب در سحرگاه و صبحگاه زمزمه‌ها و صداى موجودات طبيعت از پهنهء زمين در فضا طنين مىافكند ، و آدميان را براى فعاليّت مجدّد بيدار مىكند و گوش قبل از چشم و ديده به كار مىافتد لذا عبارت - افلا تسمعون - بيان شده و در بارهء سپرى شدن ساعات روز كه انسانها از كار خسته و كوفته هستند و نياز به استراحت مجدّد دارند چشمشان تاريك شدن را مىبيند عبارت - أَ فَلا تُبْصِرُونَ - را اشاره مىكند ، و همين واژه‌هاى پايان آيات ، خلاصه‌اى معنوى و علمى از خود آيات است كه براستى انگيزهء انديشه‌هاست و سپس مىگويد ( وَ مِنْ رَحْمَتِهِ جَعَلَ لَكُمُ اللَّيْلَ وَ النَّهارَ لِتَسْكُنُوا فِيهِ وَ لِتَبْتَغُوا مِنْ فَضْلِهِ وَ لَعَلَّكُمْ تَشْكُرُونَ - 73 / قصص ) اى انسانها همين روز و شب كه براى شما در اثر تكرار شدنشان امرى عادى است يكى از آثار رحمت اوست كه با حساب منظّم و ناموسى كه در طبيعت آفريده در شب آرامش مىيابيد و در روز از نعمات فضل او بهره‌مند مىشويد و در پايان اين آيه - لَعَلَّكُمْ تَشْكُرُونَ - يادآورى شده يعنى سپاس گوش و چشم و بهره‌مندى از نعمتهايش .